21 january 2026, Wouter van den Eijkel
Het atelier van... Bas Meeuws
Soms plaatst een werk je voor een raadsel. Hoe is dit precies gedaan? Kan ik erachter komen? De fotografische bloemstillevens van Bas Meeuws hebben dat effect. Veel is meteen duidelijk: het zijn bloemstillevens en de link met de 17e-eeuwse meesters is zichtbaar. Toch zijn de werken raadselachtig: het beeld is overal even scherp, ieder bloemblaadje is in focus.
Meeuws maakt zijn bloemstillevens met de camera en vooral achter de computer. Hij schat dat de beeldbewerking zo’n 95% van het werk is. Een atelier in de traditionele zin van het woord heeft hij dan ook niet.
Recent wil Meeuws in zijn werk een meer activistische houding aannemen. De teruglopende biodiversiteit gaat hem aan het hart. Afgelopen jaar is hij veel pad geweest met ecologen om bedreigde plantensoorten vast te leggen. Een aantal foto’s die hij maakte tijdens deze binnenlandse expedities verwerkte hij in zijn meest recente werk. Deze stillevens zijn ook te zien in Echoes of Nature.
Echoes of Nature met werk van Bas Meeuws, Wietske van Leeuwen en Tomas Hillebrand is tot en met 28 maart te zien bij Galerie Wilms in Venlo.
Waar is je atelier en kan je beschrijven hoe dat eruit ziet?
Mijn atelier is meestal thuis, of ergens op locatie. Het fotograferen van de bloemen, insecten, vazen en andere zaken die ik gebruik, gebeurt daar waar het kan. Soms mogen vazen het depot van een museum niet verlaten, dan fotografeer ik daar. Sommige bloemen mogen niet geplukt worden, dan moet het ook ter plekke gebeuren. Ik heb dan mijn camera, enkele objectieven en twee flitsers en statiefjes bij me. Het componeren van mijn werk, doe ik helemaal op de computer, daar heb ik niet veel ruimte voor nodig. Een echt atelier, in de traditionele zin van het woord heb ik dus niet nodig.
Je maakt bloemstillevens maar niet met een penseel, maar een camera en een computer. Ik kan me voorstellen dat je andere eisen stelt aan een atelier dan een schilder, die het liefst natuurlijk licht uit het noorden heeft. Wat is voor jou absoluut noodzakelijk om te hebben in een atelier?
Ik heb een snelle computer, een groot geijkt beeldscherm en veel opslag (ook voor back-ups) nodig. Daarnaast gebruik ik een tekentablet i.p.v. een muis of track pad. Voor het fotograferen gebruik ik altijd studiolicht.
Bas Meeuws, Untitled (#205), 2026, Galerie Wilms
Hoe ziet de gemiddelde werkdag eruit voor jou?
Ik denk dat de werkverdeling: fotograferen vs. componeren ongeveer 5% vs. 95 % is. Ik begin de dag eigenlijk altijd met het lezen van de krant, ik vind het belangrijk om te weten wat er speelt. Als ik daarmee klaar ben dan ga ik aan de computer zitten met muziek aan. Als ik eenmaal goed in de flow zit, dan kan het zomaar gebeuren dat de dag opeens voorbij is, dan heb ik niet eens de behoefte gehad om te lunchen. Als de flow er wat minder is, dan ga ik meestal wandelen, ik woon aan de rand van Eindhoven en ben binnen 10 minuten in het bos. Tijdens die wandelingen komen de ideeën weer als vanzelf.
Jouw werk verwijst heel duidelijk naar de 17e-eeuwse bloemstillevens. Wanneer wist je dat je in deze traditie wilde gaan werken?
In 2010 ben ik begonnen om autonoom werk te maken. Ik werkte toen nog 27 uur per week als manueeltherapeut. De tijd en ruimte waren beperkt. Ik verbouwde de woonkamer in de avond tot een fotostudio alwaar ik ging experimenteren met het fotograferen van fantasielandschapjes. Al experimenterend veranderden die meer in stillevens. Het was van daaruit, maar een kleine stap naar bloemen. Vanaf dat moment kwamen de liefde voor fotografie en beeldbewerking bij elkaar.
Mijn werk verwijst naar de 17e- en 18e-eeuwse schildertradities in de Nederlanden, zeker in het begin van mijn carrière. Ik denk dat mijn werk vooral verwijst naar schildertradities en niet zozeer naar alleen maar de 17e en 18e eeuw. De sterkste reactie blijf ik ook krijgen op de werken waarin de link met de oudere schildertradities duidelijker zichtbaar is. Ik probeer me ondanks die populariteit wel steeds uit te blijven dagen om toch net weer een stapje een andere richting in te gaan.
Hoe verhoud je je tot deze traditie. Is er iets dat je eraan wilt toevoegen?
Ik houd enorm van de goede 17e-eeuwse bloemstillevens, zoals eerder gezegd waren (religieuze) symbolen in die tijd erg belangrijk, ik wil heel graag een wat meer activistische houding aannemen. Met name de kwetsbare natuur en de afnemende biodiversiteit gaan me erg aan het hart. Het laatste jaar ben ik veel op pad geweest met ecologen van Het Levend Archief om bedreigde plantensoorten vast te leggen. De resultaten daarvan, zijn in de laatste werken ook druppelsgewijs te zien, met name om te kijken hoe deze basisfoto’s te gebruiken zijn. Deze stillevens zijn ook te zien tijdens de tentoonstelling Echoes of Nature.
Bas Meeuws, Untitled (#216), 2026, Galerie Wilms
Jouw werk heeft iets surreëels, omdat ieder onderdeel is namelijk is even scherp in beeld. Kan je vertellen hoe de beelden tot stand komen?
Het surreële in mijn werk komt voort uit mijn werkwijze. Ik fotografeer alles los, een voor een in studiolicht. Dat maakt dat ik foto’s van 16 jaar geleden ook vandaag nog kan inzetten. Omdat alle foto’s scherp zijn wordt het eindresultaat ook helemaal scherp, dat voelt onnatuurlijk aan, omdat we met onze ogen normaal ergens op focussen en dan wordt de rest onscherp.
Naast het feit dat alles scherp is, kan ik ook spelen met de proporties van de bloemen, ik kan bloemen zo groot of zo klein maken als ik vind dat nodig is om tot z’n recht te komen in de compositie. Daarnaast komen bloemen uit alle windstreken en uit alle seizoenen voor in een boeket, soms zelfs de bloemen en de vruchten van dezelfde boom. Een enkele keer is de opening van de vaas zo overduidelijk klein, daar zou niet eens één steel uit kunnen komen, laat staan een heel boeket. De meeste mensen zien het pas als je het uitlegt. Ik denk dat het dan wel goed gedaan is.
Wat is eigenlijk de mooiste bloem om te verwerken? Heb je misschien een favoriet?
Ik heb niet één specifieke bloem die mijn favoriet is. Iedere bloem in elk werk is uiteindelijk even belangrijk om het werk als geheel te laten werken. Ieder detail, hoe klein ook zit er met een reden. Dat neemt niet weg, dat ik bepaalde tulpen wel erg aantrekkelijk kan vinden, net als een hibiscus, pioenroos, sommige lelies, korenbloemen en kievietsbloemen.
Afgelopen jaar heb ik dus ook veel bijzondere inheemse plantensoorten gefotografeerd, de Parnassia, de Kleverige Reigersbek, de Roggelelie en het Knikkend Nagelkruid zijn wel erg mooi in detail. Maar goed, er zijn 500 soorten bedreigde planten in Nederland.
Bas Meeuws, Hommage à Sanyu (#33), 2026, Galerie Wilms
Je hebt ook werk gemaakt in India en Taiwan. Is er nog een land/streek waar je graag nog eens werk zou willen maken vanwege de flora? Staat er iets op de rol?
Ik heb de afgelopen jaren best wel wat plekken van de wereld gezien dankzij mijn werk. In 2015 en 2018 ben ik op uitnodiging van Tasveer Arts uit Bangalore in India geweest om daar bloemen, Indiase vazen en architectuurelementen te fotograferen. Dat heeft geresulteerd in de Mughal-serie, die nu ook deel uitmaakt van de collectie van het Museum of Art and Photography in Bangalore. Sinds 2014 ben ik met enige regelmaat in het Verre Oosten te vinden, ik ben meerdere malen in China en Taiwan geweest. Daar ben ik ook in aanraking gekomen met de schilderijen van Sanyu.
Het afgelopen jaar en de komende jaren zoek ik het wat dichterbij. Zoals ik al zei, ben ik begonnen met een mooi project in samenwerking met Het Levend Archief. Dit is een groep ecologen van de Radboud Universiteit en de Universiteit Wageningen. Zij hebben tot doel om de alle bedreigde inheemse planten veilig te stellen voor de toekomst. Ze monitoren de plekken waar die planten nog voorkomen, wat er nodig is om daar aan natuurherstel te kunnen doen.
Ze oogsten een deel van de zaden en doen daar kiemproeven mee, een deel van de zaden wordt gekoeld en een ander deel ingevroren bewaard. Het is de bedoeling dat er medio 2028 een nationale zadenbank wordt geopend, als harde back-up van de Nederlandse natuur. Ik mag met deze ecologen mee op veldonderzoek. Tijdens deze veldtochten kan ik de bloemetjes fotograferen, dat moet ter plekke zonder te plukken. Dat vereist wel enige flexibiliteit van mij - letterlijk aangezien ik 2m groot ben en de plantjes soms 2cm - en mijn technieken.
Afgelopen jaar heb ik 10% van de planten kunnen vastleggen, de komende 3 jaar hoop ik de overige 90% te kunnen fotograferen. Een van de uiteindelijk doelen zal zijn om de gehele bedreigde Nederlandse plantenwereld in één beeld te vangen. Los daarvan zal ik ook ander werk gaan maken hiermee, deels in oplage, deels unieke werken.
Gefeliciteerd met Echoes of Nature bij Galerie Wilms. Het is een groepstentoonstelling met werk van Wietske van Leeuwen, Tomas Hillebrand en jou. Wat is de rode draad tussen jullie drie?
Het werk van Wietske raakt mijn werk door het gebruik van expliciete natuurvormen, zoals schelpen en slakkenhuizen. Het werk voelt heel organisch aan, ook door het gebruik van haar glazuren. Haar werk is wat rauwer dan het werk van Tomas. Ik heb al eens eerder met Tomas geëxposeerd op de PAN in Amsterdam. Zijn werk raakt mijn werk door de mate van perfectie, althans ik streef naar iets wat in mijn ogen perfect is, in mijn ogen is zijn werk perfect en elegant. Ik ben erg blij dat het werk van ons drieën tijdens de tentoonstelling te zien is. Het is een mooie gebalanceerde selectie.
Bas Meeuws, Untitled (#209), 2024, Galerie Wilms
