19 may 2023, Pienk de Gaay Fortman
Vijf spannende fotografen tijdens Ballroom Project
De vijfde editie van Ballroom Project gaat tijdens Antwerp Art Weekend van start. Alhoewel de presentaties zich niet beperken tot één medium, selecteert Gallery Viewer vijf spannende fotografen. De uitvoering varieert van documentaire fotografie van Tudor Bratu en Tahmineh Monzavi, tot Eva-Fiore Kovacovsky’s cyanotypes, Luzia Simons’ scanogrammen tot hypnotiserende installaties van Thomas Devaux. Alle kunstenaars spelen – letterlijk en figuurlijk – met de spiegelende werking van fotografie. Dankzij curator Ilse Roosens worden de werken in het best mogelijke licht gepresenteerd.
Thomas Devaux, Totem 4.04, 2023, Galerie Valérie Bach
Thomas Devaux (1980, Frankrijk) verkent de grenzen van het medium fotografie. In zijn werk onderzoekt Devaux thema’s als het heilige, profane en transcendentie. Galerie Válerie Bach presenteert tijdens The Ballroom Project de installatie Totem 4.04 (2023). Het werk bestaat uit drie dunne, verticale objecten die gemaakt zijn van dichroïsch glas. ‘Dichroïsch’ betekent in het Grieks twee kleuren, dus afhankelijk van de positie van het glas en licht, verandert het van kleur. Devaux: “Technisch gezien wordt het dichroïsch glas voor de foto's die ik maak geplaatst en gevat in een kader dat ik verguld met bladgoud. Het licht van dit glas wordt vervolgens ook gereflecteerd op het verguldsel, waardoor deze werken een bijna zonnig aspect krijgen.” De werken van Devaux nodigen de toeschouwer uit om een interactie aan te gaan. Wie ervoor staat, raakt verwonderd door de reflectieve werking van glas en de wisselende kleureffecten. De Dichroics absorberen en hypnotiseren de kijker, waardoor een contemplatief effect ontstaat. Zijn foto's zijn beladen met een permanente spanning tussen het profane en het heilige, tussen de exploitatie van impulsen en het ontwaken tot meditatie.
Vertegenwoordigd door Galerie Valérie Bach
Eva-Fiore Kovacovsky, Jackotype, 2017, Bradwolff & Partners
In 1843 ontwikkelde Anna Atkins voor het eerst een boek met fotogrammen van zeewier op cyanopapier. Dat deze technieken bijna 200 jaar na dato relevant blijven, bewijst kunstenaar Eva-Fiore Kovacovsky (1980, Zwitserland). Na grondig onderzoek in de New York Botanical Garden Library, past zij traditionele fototechnieken in haar hedendaagse kunstenaarspraktijk toe. Bradwollf & Partners toont tijdens the Ballroom Project Kovacovsky’s serie Jackotype (2017), cyaanblauwe doeken met afdrukken van fruit, takken, zaden en bladeren. Zoals de titel impliceert, heeft Kovacovsky gebruik gemaakt van een combinatie van jackfruit en cyanotype. Jackfruit wordt beschouwd als een plantaardig alternatief voor hoofdgewassen en kan daardoor een tegenkracht zijn van klimaatverandering. Vanuit deze fascinatie reisde de kunstenaar af naar Sri Lanka, één van de landen in Zuidoost-Azië waar deze vrucht voor komt. In deze natuurlijke omgeving rangschikt Kovacovsky allerlei natuurlijke materialen op lichtgevoelige doeken. Vervolgens experimenteert de kunstenaar met organische chemicaliën om het gewenste kleureffect te krijgen. Door haar speelse interventies en de werking van de natuur, ontstaan poëtische, verrassende werken waar geen camera aan te pas komt. Haar kunst getuigt van de magie van de fotosynthese.
Vertegenwoordigd door Bradwolff & Partners
Tudor Bratu, Night Study #1, 2020, Joey Ramone
Voor Night Study (2020), een reeks van 48 foto’s, verkent Tudor Bratu (1977, Roemenië) de nachtelijke straten van Chisinau. Door de economische druk en het ernstig stroomtekort, zijn er geen lantaarnpalen die de straten verlichten. Er zijn zelden mensen op straat. In deze context ging Bratu fotograferen, waarvan de resultaten pas zichtbaar werden toen hij de negatieven eenmaal thuis ontwikkelde. Elke foto beeldt een fractie van een seconde af van de “verlichting van de duisternis" - een enkel moment, dat niet kan worden herinnerd of herbeleefd. Vanuit dit perspectief is het niet een plek maar eerder de tijd zelf die gefotografeerd is. Zoals een telescoop de donkere hemel onthult, zo registreert Bratu met zijn camera de nacht van Chisinau. Dat een foto een momentopname is, doet niet af aan de documentaire kracht van het medium. Bratu: “De zogenaamde post-truth toestand bedreigt vandaag de dag een juist begrip of evaluatie van documentaire feiten en daarmee de grondslagen zelf van de menselijke geschiedenis en toekomstige ontwikkeling. Ons leven en ons dagelijks bestaan zijn niet een kwestie van passief ondergaan van een wereld na de waarheid. In plaats daarvan geloof ik dat de feiten van vandaag ons een nauwkeurig beeld geven van wie we zijn en wat we hebben gedaan en doen.” Naast kunstenaar is Bratu sinds 2010 managing director van het residentie programma Bucharest AiR in Roemenië.
Vertegenwoordigd door Joey Ramone
Luzia Simons, Stockage 83, 2020, La Patinoire Royale | Galerie Valérie Bach
De carrière van Luzia Simons (1953, Brazilië) omspant bijna veertig jaar. Voor Ballroom Project toont ze recent werk van haar project Stockage. In deze serie maakt Simons gebruik van scanogram, een techniek waarmee ze bloemen op een glasplaat legt om deze vervolgens met een speciale scanner te ontwikkelen. De bloemrijke stillevens die ontstaan, krijgen extra scherpe kleuren door deze te drukken op Japans Mitsumata papier. Hiermee versterkt de kunstenaar de optische illusie of wel het ‘trompe-l’oeil effect’ van de Renaissance. De werken van Simons verwijzen naar de vanitas kunst waarin allerlei culturele codes verscholen zitten. Bijvoorbeeld de tulpen die het verhaal van de ‘tulpenmanie’ in het 17e-eeuwse Holland vertelt. De tulp staat symbool voor mobiliteit, globalisering en interculturele identiteit. Naast deze cultuurhistorische verwijzingen kan de kijker zich verliezen in haar fantasierijke composities. Het lijkt alsof de bloemen een levendige interactie met elkaar aangaan: het ene moment zijn ze in een botanisch gevecht en het andere moment in harmonie. Simons kunst leest als een bloemrijke droom met gelaagde cultuurhistorische verwijzingen.
Vertegenwoordigd door La Patinoire Royale | Galerie Valérie Bach
Tahmineh Monzavi, Lut, 2020-2022, Gallery Felix Frachon
De Iranese onafhankelijke documentaire fotograaf Tahmineh Monzavi (1988, Iran) volgde van 2006-2010 de Bachelor fotografie aan de Azad Art and Architecture University. Sindsdien durft de kunstenaar van de artistieke standaard af te wijken; in plaats van stillevens en natuurlandschappen vast te leggen zoals van haar verwacht werd, verkende zij de straten van Tehran met haar camera. Deze sociaal-maatschappelijke focus leidde tot serie The Brides of Mokhbar al-Dowleh (2012), waarin Monzavi foto’s maakt van een bruidswinkel met masculiene ontwerpers voor feminiene designs. Het gebouw met mannequins in trouwjurken zijn ‘als geesten die naar mensen staren vanaf hoog op de brug’, zoals haar supervisor en fotograaf Bahman Jalali omschrijft. In dezelfde periode fotografeert Tahmineh vrouwen in de daklozen opvang Grape Garden Alley. Met deze portretten legt zij de essentie van vrouwen die te maken hebben met geweld, drugsverslaving en armoede vast. De positie van vrouwen in Iran blijft een rode draad in haar werk. In The Zangi Women (2020-2022) volgt zij de Afrikaans-Iranese community ‘Zangis’, die tot de negentiende eeuw door Arabische slavenhandelaren naar provincies bij de Perzische Golf zijn verhandeld. In Lut (2020-2022) waagt Tahmineh zich aan het landschap, want ook hierin schuilen volgens haar vrouwelijke symbolen. In de verlaten woestijn in Zuidoost Iran dwaalt het oog af naar de zandduinen, Kaluts (zanderige bergen) en uitgestrekte zoute grondgebieden. In zwart-wit fotografie toont Tahmineh de sublieme schoonheid van dit door UNESCO Werelderfgoed benoemde landschap.
Vertegenwoordigd door Gallery Felix Frachon
Bekijk in de online catalogus alle deelnemers van Ballroom Project
