In haar nieuwste solotentoonstelling ‘Echoes’ bij Bildhalle onderzoekt Margaret Lansink hoe onze herinnering aan een landschap verandert in de tijd. Haar werk is geïnspireerd op beelden die ze tijdens het reizen maakte, onder meer in Californië. Toch zijn haar beelden geen letterlijke weergaven van de plekken waar ze verbleef. Ze drukt haar foto’s af op transparant washi-papier en brengt ze aan op linnen. Met haar schilderingen voegt Lansink nieuwe lagen toe, waardoor fotografie en schilderkunst geleidelijk in elkaar overvloeien: ‘Het wordt een object, een herinnering, iets wat je rustig kan aanraken.’ ‘Echoes’ is nog tot en met 7 november te zien bij Bildhalle in Amsterdam.
Werk je nog steeds tussen Nederland en België? Sinds wanneer werk je vanuit jouw studio in Weesp?
Ik heb mijn studio sinds 2025 in Weesp. We vonden het leuk een tijdje in Antwerpen te wonen en dus hebben we dat gedaan van 2022 tot en met 2025. Vanwege werk en kinderen zijn we terugverhuisd naar Nederland, wat ook weer heerlijk is. Ik werk zowel thuis in mijn atelier als in een studio, hier 2 minuten vandaan. Ideaal. Ik kom nu minder vaak in Antwerpen dan ik zou willen. Het is wel een stad die ons hart heeft gestolen, maar een werkplek zowel thuis als zo dichtbij is zo fijn.
Margaret Lansink, Echoes of Light #3 2025, BildhalleWat is de belangrijkste eigenschap van deze ruimte?
Dat ik mag spelen. Ik weet nooit meteen wat ik met een werk wil. Het fotografische beeld is de basis en daarna ontstaat het gewoon. Dat is misschien wel het meest fijne van mijn atelier. Ik kan een foto op tafel leggen, ermee gaan werken, hem weer weghalen en weken later opnieuw bekijken. Ik print, knip, plak, schilder en schilder soms weer over wat ik daarvoor heb gemaakt. Het ene werk gaat heel snel, met een ander ben ik dagen of weken bezig. Voor mij is die onwetendheid deel van mijn proces. Loslaten wat moet en omarmen wat vanzelf uit mijn handen komt en daarmee dus uit mijn hart. Op het moment dat ik (klassieke) muziek op zet begint voor mij het creatie proces.
Nodig je graag mensen uit? Organiseer je er ontmoetingen met andere kunstenaars/fotografen?
Jazeker wel, maar ik ben daar eerlijk gezegd wel wat selectiever in geworden. Ik vind het heerlijk als er echt een wederzijdse klik en interesse is. Ik vind het dan supertof om mensen meer te laten zien dan wat er bij een expo aan de wand hangt. Er komen vaak ook fijne gesprekken uit voort die mij dan ook weer inspireren. Ik ben niet van het organiseren van grote ontmoetingen (nog niet). Heb erg veel behoefte aan werken in een rustige prikkel-vrije omgeving.
Je helpt ook jonge fotografen op weg. Wat wil je hen meegeven? Had je zelf ooit een coach?
Het zijn niet per se ‘jonge’ fotografen, het zijn fotografen die afgestudeerd zijn en dan begeleiding wensen in het proces van hoe ze hun werk naar buiten brengen en hoe ze dat aan zouden kunnen pakken. Ik doe dit vanuit huis 1 op 1 en heb vorig jaar ook een heel weekend met een Parijse collega georganiseerd in Parijs, dat was te gek om te doen. Het is fijn om mensen op weg te kunnen helpen, zowel met hun portfolio als met hun vragen omtrent het werken met galeries en festivals.
De coaches die mij het meest gestimuleerd hebben zijn Nestan Nijaradze van Tbilisi Photo Museum en Klavdij Sluban. In 2016 heb ik een jaar lang iedere maand een weekend in Parijs van hun advies mogen profiteren en zij hebben me het vertrouwen gegeven om door te gaan. Zij hebben me echt geleerd anders te kijken en mijn eigen pad te volgen. Dit neem ik allemaal nu mee in mijn coaching traject. Ook ik vind het belangrijk dat de coaches hun eigen pad durven volgen. Ik heb zelf ook van alles uitgeprobeerd in mijn kunstenaars praktijk. Als ik alleen maar had gedaan wat logisch leek binnen de fotografie, zou ‘Echoes’ waarschijnlijk nooit zijn ontstaan.
Margaret Lansink, Mountains #3 2026, BildhalleIn je nieuwe tentoonstelling ‘Echoes’ onderzoek je de kwetsbare relatie tussen landschap, herinnering en tijd. Wat maakt die relatie volgens jou zo kwetsbaar?
Omdat een herinnering zo gemakkelijk verandert. Je denkt dat je een plek heel goed kent, maar eigenlijk ken je vooral jouw herinnering aan die plek. Dat speelt voor mij heel sterk in ‘Echoes’. Ik begin met een foto die ik ooit ergens heb gemaakt. Die foto is een feitelijke registratie van een landschap, maar zodra ik ermee ga werken, komt mijn eigen herinnering en emotie erbij. Ik print de foto op dat heel dunne 10gsm washi-papier, knip hem in stukken en plak die op linnen. Daarna begin ik heel intuïtief te schilderen en durf de foto als registratie meer en meer los te laten. Soms bedek ik een deel van de foto bijna helemaal. Soms haal ik juist weer verf weg of laat ik een stukje van de oorspronkelijke foto terugkomen. Het is voor mij een manier om te onderzoeken hoe herinneringen werken. Je houdt iets vast, maar ondertussen verandert het. Wat ik heel fascinerend vind, is het moment dat een kijker naar ‘mijn’ werk aan de wand kijkt. Op dat moment komt haar of zijn herinnering en emotie erbij. Het gaat er niet meer om wat ik maakte, maar wat zij op dat moment voelen.
Je sculpturale werk nodigt uit de relatie met de natuur op een andere manier te ervaren. Naar welke plekken hoop je mensen te brengen?
Ik hoop niet zozeer dat mensen naar een specifieke plek gaan. Ik hoop dat ze even uit hun dagelijkse werkelijkheid stappen. Bij mijn sculpturen rond gletsjers gaat het voor mij bijvoorbeeld over iets wat je bijna niet kunt bevatten: dat zo'n enorm landschap voortdurend verandert. Je staat voor iets dat heel oud en onveranderlijk lijkt, terwijl het eigenlijk aan het verdwijnen is. Dat besef raakt me enorm. Misschien omdat het ook iets zegt over onszelf. Over tijd, over ouder worden, over wat we denken vast te kunnen houden.
Margaret Lansink, Glacier #6, Engadine 2024, BildhalleWat helpt jou om los te komen van de dagelijkse realiteit?
Mijn telefoon wegleggen. Ik doe het steeds vaker overdag, gewoon maar even mijmeren en bij mij over het water kijken. Mijn geliefde en ik hebben de regel ingesteld dat we ’s avonds na half negen de schermpjes aan de kant doen. TV kijken we überhaupt al nauwelijks sinds meer dan tien jaar. Buiten in de natuur zijn; wandelen, fietsen, golfen. Ik woon in Weesp en kan gelukkig vrij snel de natuur in. Verder helpt het om te schilderen natuurlijk met zachte pianomuziek op de achtergrond. Als ik met mijn handen bezig ben, verdwijnt de rest vaak vanzelf naar de achtergrond. Ik kan uren bezig zijn met een klein stukje van een werk. Dan ben ik even helemaal ergens anders.
Je reist veel. Zijn de wolken, bergen en zeeën in je nieuwe werk op specifieke plekken gebaseerd? Heb je onlangs gereisd?
Toevallig zijn de meeste beelden uit ‘Echoes’ gefotografeerd in California tijdens een rondreis daar. De cactussen zijn herkenbaar, maar de overige beelden zouden net zo goed ergens anders gemaakt kunnen zijn. Op zich maakt de plek voor mij niet zoveel uit. Het gaat erom dat een landschap mij raakt, dan pak ik mijn camera en leg het vast. Eenmaal thuis in mijn atelier bekijk ik het vervolgens vanuit een ander perspectief: wat doet dit nu met mij en spreekt het mij dermate aan om het te gaan bewerken? Dan speelt vooral de emotie die ik op dat moment thuis heb een rol en ga ik aan de slag.
De laatste reis die ik heb gemaakt was niet zo ver, naar Galicië in Spanje. Daar is geweldig mooie en ruige natuur: kliffen, rotsen, groene landschappen en water. Dan heb je me.
Je werkt graag met uiteenlopende (druk)technieken. Welke heb je voor je nieuwe serie gebruikt?
Mijn belangstelling voor oude druktechnieken komt vooral voort uit mijn liefde voor het fysieke karakter van fotografie. Ik wil voelen dat er iets gebeurt tussen beeld, papier, verf en mijn handen. Voor ‘Echoes’ gebruik ik niet zozeer een druktechniek, maar print ik het beeld eerst op 10gsm washi-papier. Dat is super dun en bijna transparant. Daarna snijd, plak en overschilder ik het. Het beeld wordt daardoor geen foto meer in de traditionele betekenis. Het wordt een object, een herinnering, iets wat je rustig kan aanraken.
Margaret Lansink, Mountains #4 2026, BildhalleZijn er bepaalde techniek- /materiaalexperimenten die je graag wilt onderzoeken in de toekomst?
Ja, eigenlijk voortdurend. Ik ben bijvoorbeeld erg geïnteresseerd in natuurlijke pigmenten en materialen die zo min mogelijk belastend zijn voor de omgeving. Dat past ook bij waar mijn werk inhoudelijk over gaat. Ook wil ik verder onderzoeken waar de grens ligt tussen fotografie, schilderkunst en sculptuur. Ik weet nog niet precies wat daaruit gaat ontstaan. Dat hoeft van mij ook niet. Ik vind het juist prettig om ergens aan te beginnen zonder een duidelijk eindpunt.
Je haalt onder meer inspiratie uit feministische schrijvers als Simone de Beauvoir. Zijn er specifieke denkers en schrijvers van wie je recent hebt gelezen of inzichten van hebt opgedaan?
Ik lees eigenlijk vooral graag non-fictie. Ik ben nieuwsgierig naar hoe andere mensen leven, welke keuzes ze hebben gemaakt en wat hen onderweg is overkomen. Ik vind het interessant om even in een leven te mogen kijken dat heel anders kan zijn dan het mijne. Niets weerstaat de nacht van Delphine de Vigan raakte me. Ze probeert het leven van haar moeder te begrijpen en reconstrueert dat aan de hand van herinneringen, foto's en verhalen van mensen die haar hebben gekend. Terwijl je leest, ervaar je dat niet is zoals het lijkt. De onmacht van de ouder en wat dat teweeg brengt bij een kind. Dit heb ik ook absoluut zelf zo ervaren. Dat sluit voor mij ook aan bij mijn belangstelling voor herinnering. Wat weten we eigenlijk van een ander? Wat onthouden we, wat vergeten we en wat vullen we zelf in?
De Keuze van Edith Eger is voor mij levens-veranderend geweest. Haar verhaal en vandaar uit de keuze te maken om te leven, vol te leven, heeft me zo geraakt. Simone de Beauvoir blijft voor mij belangrijk, vooral haar manier van kijken naar vrouwen en ouder worden.
Welke zaken aan ouder worden vind je nu makkelijker dan voorheen?
Ik ben veel minder bezig met hoe ik denk dat ik zou moeten zijn. Dat geeft enorm veel ruimte. Toen ik jonger was, was ik veel meer bezig hoe de buitenwereld me zag en dat ik aan dat plaatje zou moeten voldoen. Ook als vrouw krijg je daar allerlei boodschappen over mee. Hoe je eruit hoort te zien, hoe je je hoort te gedragen, wanneer iets nog kan en wanneer je ergens te oud voor bent. Dit heb ik de afgelopen jaren allemaal durven omarmen. De keuzes die ik heb gemaakt zijn voor mij niet meer goed of fout, maar ze zijn! Ik ben blij met wie ik nu ben. Dat wil niet zeggen dat ik iedere dag dansend rondloop, maar over het algemeen ben ik dankbaar voor het leven zoals het is en zoals het komt.
Waar kijk je op dit moment het meest naar uit?
Eigenlijk kijk ik ernaar uit om weer helemaal mijn eigen gang te gaan in het atelier. ‘Echoes’ is nu af en de werken zijn de deur uit. Dat is fijn, maar ik merk ook dat ik alweer zin heb om verder te gaan. Ik weet dat ik nog beelden heb waar ik heel graag iets mee zou willen. Ik weet nog niet precies wat en hoe, maar dat vind ik juist het spannende en leuke aan kunstenaar zijn. Ik ben ook benieuwd hoe het voelt na deze expositie. Soms begrijp ik pas achteraf, wanneer ik een periode van werken heb afgesloten en mijn werk naar buiten heb gebracht, wat die periode met me heeft gedaan.
Margaret Lansink, Echoes of Waves #4 2026, Bildhalle