"Deze reeks gaat over 'voor het eerst zien', nog voordat de wereld zich heeft gevormd tot duidelijke objecten." - Joost Vandebrug
In zijn recente tentoonstelling bij Bildhalle, Not Yet The Image, onderzoekt de Nederlandse kunstenaar Joost Vandebrug (1982) botanische structuren en laat hij zich inspireren door de systematische plantenstudies en vroege fotografische experimenten van Karl Blossfeldt, die stengels, knoppen, bladeren uitvergroot fotografeerde alsof het architectuur was.
Vandebrug gaat daarbij ook in op de serialiteit van subtiele verschuivingen in de natuur, waarbij hij speelt met afstand en perspectief. Hij is een artiest-onderzoeker die de technische aspecten van de fotografie diepgaand beheerst. Zijn kunstwerken omvatten verschillende druktechnieken, zoals pigmenttransfers en zilvergelatinedrukken. De gevoeligheid en kwetsbaarheid van historische fotografische processen zijn daarbij cruciaal, in een werkwijze waarin imperfecties bewust worden omarmd.
Joost Vandebrug, The Sea, uit Pillow Book, 2026, Bildhalle Amsterdam
In deze tentoonstelling werkt hij voornamelijk met foto-emulsie op twee typen papier. Om de tactiele verschillen binnen zijn praktijk te kaderen, volgt hier een korte toelichting van dat werkproces.
Vandebrug past een foto-emulsie transfer toe: daarbij wordt de eigenlijke beeldlaag van een fotografische print voorzichtig losgemaakt van haar oorspronkelijke drager. Die dunne, fragiele laag, die je kan vergelijken met een soort huid van de foto, wordt vervolgens overgebracht op een ander oppervlak. Dit zorgt ervoor dat het beeld licht vervormt, kleine scheurtjes of plooien kan krijgen en een organisch karakter krijgt.
Joost Vandebrug, Clouds I, uit Moment in Time 2025, Bildhalle
Soms brengt hij die beeldlaag aan op 5 gsm washi, een extreem dun Japans papier. Washi is handgemaakt en staat bekend om zijn lange, subtiel zichtbare vezels. Doordat het papier bijna transparant is, kan licht er gedeeltelijk doorheen vallen, wat een zacht, poëtisch en bijna dwarrelend effect geeft. Tegelijk is het verrassend sterk voor zijn lichtgewicht, maar blijft het een fragiel materiaal dat gevoelig is voor aanraking en beweging. De onregelmatige vezelstructuur zorgt ervoor dat het beeld nooit volledig strak of vlak oogt, maar altijd een subtiele levendigheid behoudt.
Vervolgens wordt dit geheel gefuseerd met thermoformeerbaar acryl, een transparante kunststof die onder invloed van warmte vervormd kan worden. Door het materiaal te verhitten en te buigen, kan de kunstenaar het werk een licht reliëf geven. Daardoor verlaat de foto opnieuw het platte vlak en krijgt ze een sculpturale kwaliteit. Het beeld lijkt als het ware te zweven op het papier.
Joost Vandebrug, 26-20 acanthus, 2026, Bildhalle
Joost Vandebrug, 26-24 (based on) pumpkin, 2026, Bildhalle
In een tweede reeks werken blijft de basis van de techniek dezelfde, maar verandert de poëtische kwaliteit in een andere keuze van papier. Handgeschept papier, dat dikker en zwaarder is en gekenmerkt wordt door zichtbare vezels, rafelige randen en onregelmatigheden, is hier een meer aanwezige en tactiele drager voor de beelden.
Samen tonen beide benaderingen hoe de kunstenaar fotografie bevrijdt van haar traditionele vlakke oppervlak en haar herdefinieert als een tactiel en uniek kunstwerk, waarin textuur een gelijkwaardige rol speelt naast het oorspronkelijke fotografische beeld.
De tentoonstelling loopt nog tot 6 juni 2026 bij Bildhalle in Amsterdam.