In de rubriek ‘De galerie van’ laten we een keur aan galeriehouders uit Nederland en België aan het woord: hoe (en wanneer) zijn ze hun galerie gestart, wat is er sindsdien allemaal veranderd in de kunstwereld, wat is hun profiel, wat verzamelen ze zelf, en wat is de impact van Corona op hun galerie? In dit deel: Johan September (galerie EL)
Heeft u kunst van huis uit meegekregen?
Niet echt, buiten een litho van Valerius De Saedeleer en eentje van Octave Landuyt hadden mijn ouders destijds weinig of nauwelijks een connectie met kunst. Het is pas later – toen ik hen meer en meer warm maakte om af en toe iets te kopen – dat ze stilaan een andere kijk kregen op kunst, wat ze sindsdien wel fijn vinden. Mijn interesse in kunst werd eerder aangewakkerd door een van mijn leerkrachten toentertijd, en het was dankzij deze leerkracht – Jan De Smedt (galerist De Ziener) – die mijn ouders overtuigde om mij een creatieve richting te laten volgen aan de Sint Lukas in Brussel.
Hoe bent u in aanraking gekomen met de kunstwereld?
De allereerste kennismaking was via mijn studies en de stimulans om verder te gaan ontdekken ontstond vooral in Brussel. Ik kocht daar ook mijn eerste zeefdruk, een werk voor 150 Belgische frank; de keuze was tussen een bootleg single limited edition (green vinyl) van Iggy & The Stooges, of de zeefdruk. Het werd de zeefdruk, en wat later ook nog de bootleg single, die ik trouwens beiden nog steeds bezit.
Wat was uw eerste betrekking in een galerie? Of bent u gelijk zelf een galerie gestart?
Na mijn studies kwam ik vrij snel in de grafische wereld terecht, aanvankelijk als zeefdrukker en later als vormgever. Het is tijdens die periode – toen ik samenwerkte met enkele galeries – dat het idee ontstond vroeg of laat een eigen galerie te starten. Het was dan pas in 2020, toen Eric De Smet van galerie EL na achttien jaar de galerie wilde stopzetten, dat mijn partner en ik besloten om deze verder te zetten. Omdat we ons beiden konden vinden in de filosofie en de ruimte van de galerie, en zo geschiedde. Het verder zetten van galerie EL met oog voor continuïteit als ook voor onverwachte invalshoeken is onze inzet.
Hoe zou u het profiel van uw galerie willen omschrijven?
Een platform voor kunstenaars zonder voorkeur voor stroming en tendensen, waar we expo’s organiseren die stuk voor stuk getuigen van een inhoudelijke karakterisering die op een eerlijke, bewuste en persoonlijke wijze wordt verbeeld. Dit is nog steeds de oorspronkelijke uitgangspositie, die wij onveranderd blijven onderschrijven met doordachte en gedurfde tentoonstellingen – an offbeat stroke.
Wat vindt u het mooiste aspect van het vak galeriehouder?
De feedback van bezoekers/kopers op de exposities en passie van de galerie. Het enthousiasmeren van mensen om kunst te ontdekken. Maar zeker ook het maken van keuzes met kunstenaars en tentoonstellingen. Het opbouwen van een expo is altijd een zeer fijn en intens gebeuren. Soms vlot en/of pittig maar altijd met respect voor de kunstenaars en hun werk.
Met welke galeries voelt u zich nationaal/internationaal verwant?
Verwant voel ik mij vooral met galeries die open staan voor experiment en authenticiteit. Uiteraard heeft iedere galerie zijn eigen identiteit en visie. We zijn allen apart, maar wat we delen is kunst zo breed mogelijk te promoten.
In een ideale wereld: welke kunstenaar zou u het allerliefst vertegenwoordigen?
Martin Kippenberger. Veelzijdig, tegendraads en cynisch, maar nog steeds een inspiratie voor velen.
Wat is er veranderd in de kunstwereld sinds u uw eerste stappen zette?
De snelheid van sociale media, die al een tijdje aan de gang is en die vaak een snelle blik werpt op tentoonstellingen en kunstwerken. Het heeft voor- en nadelen, kunst wordt toegankelijker, ook qua communicatie en bereik. Keerzijde van de medaille: er duikt meer en meer spektakel op in de kunst en de scherpzinnigheid en inhoud komen nogal eens in de verdrukking op die manier. Hierdoor ontstaat er ook een zekere angst voor experiment. In de huidige economische tijd kiest men veelal voor zekerheid en minder vaak voor het experiment.
Wat/wie verzamelt u zelf?
Werk van mijn eigen kunstenaars en uiteraard werk van interessante kunstenaars die niet verbonden zijn aan de galerie. Eigenlijk voel ik mij niet echt een verzamelaar maar eerder liefhebber, maar natuurlijk: als je alles bij elkaar zet kun je van een verzameling spreken.
Heeft Corona uw denken over de kunstwereld beïnvloed?
Aanvankelijk wel, maar de verschuivingen die werden verkondigd blijken toch zo groot niet te zijn, nu we weer op een normalere manier functioneren. Alle rust en bezinning lijkt opnieuw plaats te maken voor de gekende gewoontes. Het feit dat alles tegenwoordig tegelijkertijd in volle expansie zit, brengt natuurlijk de rush en drukte opnieuw terug. Maar er zijn zeker ook zaken die overeind gebleven zijn uit de afgelopen covid-19 periode; er worden scherpere keuzes gemaakt, men is beter geïnformeerd. Dat merk ik toch op. Misschien is er toch een correctie op komst, alles wat minder, maar sterker.