06 october 2023, Flor Linckens
Binnenstebuiten: de surrealistische landschapsschilderijen van Sven Kroner
In Galerie Fons Welters in Amsterdam is tot en met 14 oktober een solotentoonstelling te zien van Sven Kroner. De Duitse kunstenaar maakt hedendaagse landschapsschilderijen waarin hij speelt met de verhoudingen tussen binnen- en buitenruimtes en wat zij vertegenwoordigen. Kroner vervaagt daarbij de grenzen tussen binnen en buiten, tussen natuurlijk en kunstmatig. Hoe verhouden we ons tot onze omgeving en wat zegt dat over onze relatie met de natuur? Het levert surrealistische en enigmatische schilderijen op met een licht dystopisch randje. Werken die uitdagen om net iets langer te kijken — en uiteindelijk niet zelden een glimlach oproepen.
In de tentoonstelling zien we bijvoorbeeld een schilderij van een zolderruimte, met uitzicht op de huizen van de buren. Tegelijkertijd zien we op de vloer een typisch Nederlands landschap met weilanden en boerderijen, bezien vanuit een vogelperspectief. Het glazen dak heeft daardoor ineens meer weg van een grote kas, een symbool voor kunstmatigheid. Want een kas is in essentie natuurlijk een gecontroleerde omgeving waarin elementen als temperatuur en luchtvochtigheid worden gereguleerd. De kas, en in het verlengde ervan het schilderij, symboliseert daarmee menselijke interventie in de natuurlijke wereld.
Kroner speelt daarnaast ook met de kunstmatigheid van het schilderen zelf. Uiteindelijk is ieder schilderij een construct, een uiting van de artistieke verbeelding van een kunstenaar. Misschien dat daarom zijn atelier, het epicentrum voor een kunstenaar, veelvuldig terugkomt in deze werken. In een interview met See All This vergelijkt de kunstenaar zijn universum met een aquarium dat hij kocht voor zijn dochter: “Een kunstenaar moet ook leven in een klein en tegelijkertijd groot universum, waarin hij rondzwemt als en vis. Onder invloed van herinneringen, van boeken en afbeeldingen, het uitzicht om hem heen.”
In andere werken lijken landschappen op te rijzen vanuit de vloer en muren van zijn atelier. Zo zien we een kerk op een stapel boeken en een viaduct dat zich een weg vindt langs een doos boeken en een omgedraaid schilderij. Je ogen twijfelen continu aan wat ze waarnemen: kijken we naar een uitzicht in het beeld of naar een schilderij in een schilderij? Schaal is in deze werken nauwelijks nog van belang.
De Duitse kunstenaar schildert meestal op groot formaat, gebruikmakend van acrylverf. Licht speelt daarbij een belangrijke rol. Kroner laat zich voor zijn schilderijen inspireren door de natuur zoals hij die in zijn jeugd in de Beierse Alpen beleefd heeft, maak ook door de beeldtaal van beroemde romantische schilders als Caspar David Friedrich, John Constable en J.M.W. Turner. Kroner gaat in zijn werk echter dieper in op de invloed van de mens op het landschap. Het menselijke respect voor de immense en sublieme natuur — zoals die werd verbeeld door de romantische schilders — heeft in de 21e eeuw plaatsgemaakt voor de gedachte dat de natuur vorm- en maakbaar is.
Kroner studeerde aan de beroemde Kunstakademie Düsseldorf. Zijn werk was onder meer te zien in Kunsthalle Manheim, de Hudson Valley Center for Contemporary Art, het Van Gogh Museum, het COBRA Museum en Project Space on the Inside en het werd onder andere opgenomen in de Zabludowicz Collection London, de Sgabello Collection en de ING Art Collection.
