27 july 2023, Flor Linckens
Het geheimzinnige onderzoek van Institute 54
In Shoobil in Antwerpen is tot en met 20 augustus een tentoonstelling te zien van Institute 54, een samenwerkingsverband tussen kunstenaar Heinrich Nicolaus en interieurontwerper Karin Draaijer. Het duo, dat in werkelijkheid een koppel is, creëert in de galerie een immersive omgeving waarbij niet altijd duidelijk is waar het werk van de een over gaat in het werk van de ander. Hun artistieke visie is enerzijds helder uiteengezet — te vinden in de vorm van principes en een manifesto op hun website — en heeft tegelijkertijd een air van mysterie.
Als je de galerie binnenloopt dan word je haast overweldigd door de grote hoeveelheid aan informatie die op je af komt. Hoewel een deel van de galerie is uitgevoerd in zwart-wit is het geheel overdonderend. Woorden worden afgewisseld met symbolen, foto’s en knipsels; zelfs de draagbalken zijn voorzien van tekst en beeld. Zinnen als ‘me and my monkey have nothing to hide’, ‘soul is not existing’ en ‘world psycho challenge’ roepen meer vragen op dan ze beantwoorden. Maar de informatie wordt ook systematisch gepresenteerd, in ordelijke lijstjes en in systeemtekeningen die iets weg hebben van machines. Tegelijkertijd heeft het geheel iets weg van de muur van een detective die zijn dader bijna op het spoor is. Wat vooral duidelijk is dat je kijkt naar een lopend onderzoek en hoe bijzonder het is dat je hier als kijker even onderdeel van mag worden. Het duo presenteert geen vooraf vastgestelde ‘waarheid’, maar nodigt de kijker uit om zelf hun perceptie uit te dagen.
Chat I54, Shoobil
Als je de galerie in loopt dan zie je kunstwerken die op een ogenschijnlijk meer conventionele manier gepresenteerd zijn, aan de muur, of staand op de grond. Ook hier zie je veel teksten die zich niet meteen laten doorgronden, gecombineerd met systeemtekeningen en daadwerkelijke imaginaire machines. Kleine doch bepalende details als een zilveren feestgordijn bepalen hoe je de ruimte ervaart. Het eerste principe van Institute 54 is ‘A successful work of art changes the viewer and the artists’. Dat lijkt zeker te zijn gelukt.
Kunst, design en filosofie staan centraal in de visie van Institute 54, dat in 2017 werd opgericht door Draaijer en Nicolaus. Ook teksten van onder meer Karl Marx en Sol LeWitt fungeerden als inspiratie en er is daarnaast ook een speciale rol gereserveerd voor magie. De naam van het collectief refereert overigens aan de 54 steden op het eiland Utopia, uit het gelijknamige beroemde boek van Thomas More uit 1516.
Chat I54, Shoobil
De praktijk van de Duitse kunstenaar Heinrich Nicolaus is veelzijdig en omvat onder meer schilderkunst, beeldhouwkunst, prints en video. Onderzoek staat daarbij altijd centraal. Zijn gelaagde werk heeft onder andere neodadaïstische invloeden en is opgenomen in de collecties van het Uffizi in Florence, het Albertina Museum in Wenen, The Chase Manhattan Collection in New York, het Museo de Arte Moderno de Buenos Aires en de collecties van Mercedes Benz en Fendi. REMODELISTA noemde Karin Draaijer in 2018 als een van de 10 beste Belgische architecten en interieurontwerpers van dat moment.
Tip: Nieuwsgierig geworden? De galerie organiseert op zondag 13 augustus een speciale artist talk met Nicolaus en Draaijer, met Rudi Salomon als gast.
